اذان
اذان پس از داخل شدن وقت نماز گفته میشود. مؤذن در هنگام اذان معمولاً در جای بلندی قرار گرفته و میایستد. در بین مسلمانان معمول است که مؤذن در هنگام ادای جملات اذان، دستها را به گوش میگذارد و با صدای بلند جملات اذان را قرائت میکند. هم چنین معمول است که مؤذن بین جملات اذان تا حد عرفی فاصله بدهد و اصوات را کشیده ادا کند. هم چنین اعتقاد بر این است که اگر موذّن در هنگام اذان صدا را در گلو بگرداند تبدیل به غنا می شود و حرام است
دعا پس از اتمام جملههای اذان در بین مسلمانان رایج است.
شیعیان معمولاً بعد از اذان عبارت «وصلّی الله علی سیّدنا محمّدٍ و آله و سلَّم» «و خداوند بر سرور ما محمّد و بر خاندان او درود و سلام فرستاد» را میافزایند.
در بین اهل سنت این دعا معمول تر است: «اللهم رب هذه الدعوة التامة والصلاة القائمة آت محمداً الوسیلة و الفضیلةو ابعثه مقاماً محموداً الذی وعدته» به معنی «خداوندا، این دعوت و نماز ما، به محمّد شفاعت و فضل جاودانی ببخش و او را به جایگاه ستودهای که به وی وعده دادی برسان».
دیدگاه تشیع در مورد اذان
شیعیان اذان را عبادتی میدانند که از جانب خدا تعیین گردیدهاست و تغییر در جملات اذان را مترادف بدعت میدانند هم چنین عقیده شیعیان این است که نخستین اذان بلال حبشی در مدینه بودهاست اما محمّد پیش از هجرت به مدینه برای تمام نمازها خود، اذان میگفتهاست
شرح رساله آیت آلله سیدمحمدجوادغروی بر رساله توضیح المسائل ایت الله بروجردی- نشر نگارش
دیدگاه اهل سنت در مورد اذان
اهل سنت عقیده دارند که نخستین بار اذان در مدینه خوانده شد و حمزه پسر عبدالمطّلب عبد المطلب این پیشنهاد را به محمدداد (در حالی که بعضی دیگر طبل و بوق یا زنگ را برای دعوت مردم به نماز پیشنهاد کرده بودند).اهل سنت همچنین عقیده دارند عمر، کلمات اذان را در خواب دید و به پیامبر عرضه کرد و بلال حبشی همانها را در اذان خواند. سنیها معتقدند که بعضی عبارات اذان مانند «الصلوة خیر من النوم» را بلال حبشی افزودهاست